Słowacja

Historia

      W średniowieczu Słowacja najpierw wchodziła w skład państwa morawskiego, a po jego upadku na początku X wieku znalazła się w granicach Węgier. Jako tzw. księstwo Nitry było uposażeniem młodszych synów węgierskich władców. W XVI wieku tereny Słowacji, zwane wtedy Górnymi Węgrami, znalazły się pod rządami austriackich Habsburgów. Szczęśliwie udało im się uniknąć tureckiej okupacji. Słowacy na przestrzeni lat zachowali własną tożsamość etniczną. Nie dali się zgermanizować ani zmadziaryzować, a w połowie XIX wieku - głównie za sprawą nauczyciela Ľudovíta Štúra - poczuli się narodem. Po upadku Austro-Węgier w 1918 roku Słowacja stworzyła jedno państwo z Czechami pod nazwą Czechosłowacja. W 1938 roku Słowacja uzyskała autonomię, a rok później formalną niepodległość - formalną, bo rząd Jozefa Tisy pozostawał faktycznie zależny od hitlerowskich Niemiec. Po zakończeniu II wojny światowej Słowacja znowu stała się częścią składową Czechosłowacji. W 1993 roku uzyskała niepodległość, w 2004 roku została członkiem Unii Europejskiej, w 2009 roku weszła do strefy Euro.

Bratysława

      Większość krajów europejskich ma swoje stolice ulokowanego mniej więcej w centrum, z kolei Bratysława (Bratislava) jest jakby zepchnięta do południowo-zachodniego narożnika i graniczy bezpośrednio z Austrią i Węgrami. Nad słowacką stolicą Zamek Bratysławski, którego historia sięga X wieku. To, co jednak widzimy to efekty przebudowy w XVI (stąd styl renesansowy) i XVII wieku (stąd styl barokowy). Ciekawostką jest fakt, że przez pewien czas zamek był rezydencją polskiego królewicza Alberta Wettina. Na Zamku Bratysławskim znajduje się Muzeum Historycznego (Historické múzeum). Równie interesujące, choć na inny sposób, jest bratysławski Zamek Devín (hrad Devín) albo raczej to, co z niego pozostało. Listę bratysławskich zabytków uzupełniają gotycka katedra pw. św. Marcina (Dóm svätého Martina), gorycki ratusz, rynek (Hlavné námestie) otoczony budynkami z różnych epok, barokowy kościół trynitarzy, wzniesiony w XVIII wieku obecny Pałac Prezydencki (Prezidentský palác) oraz Dom U dobreho pastiera, reklamowany jako najwęższy budynek w Europie.

Kuchnia

      Kuchnia słowacka w pewnym sensie jest podobna do polskiej: nierzadko trafiają się tłuste potrawy z mięsem, ziemniakami i kapustą. Z typowych dla naszych południowych sąsiadów dań można polecić zupę cebulową z ziemniakami i surowym żółtkiem (Slovenská cibulačka), kapuśniak oraz prawdziwą bombę kaloryczną: bryndzowe haluszki (Bryndzové haloużky), czyli kluseczki przetarte przez sito plus bryndza, a wszystko polane roztopioną słoniną i skwarkami. Warto też skoszotwać szamorińską kaczkę (naszpikowaną boczkiem) w winie. Prawdziwem hitem - i to całkiem zasłużenie - wśród turystów z Polski jest smażony żółty ser z sosem tatarskim, czyli Vyprážaný syr z tatarskou omačkoui. Wina słowackie cieszą się sporym uznania, ale chyba jeszcze lepszą opinią cieszy się piwo naszych południowych sąsiadów. Wszak Słowacy, podobnie jak Czesi, uchodzą za naród rozmiłowany w tym szlachetnym płynie.

Sport i rozrywka

      Słowacja to znakomite miejsce, by wybrać się na narty. Świetnym miejscem są Tatry Niżne, zwłaszcza okolice szczytu Chopok (2024 m n.p.m.). Chopok to zresztą nie tylko nazwa szczytu, ale i znajdujących się w jego pobliżu ośrodków narciarskich. Ośrodek Jasna Tatry Niskie, największy na Słowacji, kusi 36 kilometrami nartostrad, imponującą pojemnością przewozową (prawie 25 tysięcy osób na godzinę!), dziecięcym parkiem MaxiLand, wypożyczalnią nart, zabawami przy Skifoxie, Snowscooterze czy kitewingu oraz szkółką dziecięcą. Ośrodek ten powstał w 2007 roku z połączenia za pomocą wyciągów dwóch mniejszych: Chopok Północ i Chopok Południe. Chopok Północ znajduje się w rejonie Liptowa, na południe od Liptowskiego Mikulasza. Chopok Południe leży w Tatrach Niskich na południowych stokach Chopoka, niedaleko miejscowości Bystrá.

Noclegi

      Słowacja ma dobrą bazę noclegową. Można zdecydować się na tanie noclegi, jak i skorzyć z apartamentów. W miejscach chętnie odwiedzanych przez turystów nie brakuje dobrych hoteli. Przykładowo, wokół Thermal park Bešeňová położone są czterogwiazdkowe hotele Luca (83 dwułóżkowych pokoi oraz 14 apartamentów), Termal (21 pokoi dwuosobowych i 3 apartamenty) i Giga (25 pokoi dwuosobowych, 4 apartamenty oraz 1 pokój dla osób niepełnosprawnych). Innym wyjściem są kwatery prywatne.

Zabytki

      Słowackie mogą pochwalić się niejednym cennym zabytkiem. Bogatą historią ma Bańska Szczawnica (Banská Štiavnica), założona w średniowieczu przez niemieckich górników. Dzisiaj najstarsza część Bańskiej Szczawnicy, tak zwane miasto górnicze, znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO. W mieście warto zwrócić uwagę na wykonaną z czerwonego piaskowca kolumnę Świętej Trójcy, Stary Zamek z romańską rotundą św. Michała, Nowy Zamek zbudowany w XVI wieku oraz skansen górniczy (Banske muzeum v prirode). Jednak najbardziej wyjątkowy skansen można odnaleźć we wsi Vlkolínec (w administracyjnych granicach miasta Ružomberok), gdzie znajduje się 45 oryginalnych wiejskich zabudowań.
      Miłośnicy historii powinni wybrać się też do Żehry (Žehra), niewielkiej miejscowości, gdzie znajduje się Zamek Spiski (Spišský Hrad), wielki (4 hektary!) kompleks zamkowy, sięgający przełomu XI i XII wieku. Jest on wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Na tej samej liście możemy odnaleźć starówkę miasta Bardiów (Bardejov), miasta położonego w pólnocno-wschodniej części kraju. Nie była to przypadkowa decyzja. Spacer po centrum miasta to niemal podróż w czasie do XVI wieku - przypominają o nim kamienice oraz ratusz, zbudowany w latach 1505-1511. Do tego trzeba doliczyć mury obronne z XIV-XVI wieku oraz kościół pw. św. Idziego (dom sv. Egidia) z XIV wieku.

Atrakcje turystyczne

      Sztandarową atrakcją turystyczną Słowacji są znakomite baseny termalne. Jedne z bardziej znanych znajdują się w kompleksie Thermal park Bešeňová, gdzie już w XIV w. znano właściwości lecznice okolicznych wód. Obiekt został zmodernizowany w 2005 roku. W efekcie do dyspozycji gości jest 8 basenów zewnętrznych z wodą termalną, która wypływa z głębokości 1987 metrów. Turyści mogą wybrać albo któryś z dwóch basenów pływackich, albo któryś z pięciu relaksacyjnych, albo poczuć się znowu dzieckiem i udać się na basen z rurami i zjeżdżalniami. Co ważne, siedem basenów jest do dyspozycji przez cały rok. Baseny wewnętrzne otwarto w 2006 roku. Są wykonane ze starli nierdzewnej, napełnione wodą pitną. Atrakcją jest też atrium z jacuzzi ze stali nierdzewnej. Tamtejsze Wellness & Spa centrum kusi ziołowymi, solnymi i miętowymi inhalacjami, sauną parową i gorącą sauną fińską, lodowym basenem, tureckim masażem mydlanym, prysznicem hydromasującym. Z kolei w Relax Centrum można przekonać się o zaletach masażu miodowego, refleksyjnego (czyli masażu stóp) oraz kamieniami pochodzenia wulkanicznego, okładami torfowymi i stołów slenderowych. Miłośnicy basenów termalnych mogą jako cel swojej podróży wybrać także Meander Park Thermal w Orawie (Oravice) albo Termálpark w Veľkým Mederze.
      Innymi atrakcjami kusi niewielka miejscowość Stratená, położona niedaleko Koszyc. W jej granicach znajduje się Dobszyńska Lodowa Jaskinia (Dobšinská ľadová jaskyňa), czynna od 15 maja do 30 września. Dla turystów udostępniono szlak o długości 495 metrów, którego zwiedzanie zwykle trwa około 40 minut.

Pogoda

      Klimat Słowacji jest zbliżony do naszego. Jak chce się zwiedzać czy wędrować po górach, to najlepiej wybrać się między majem a wrześniem. Dla miłośników sportów zimowych i wszystkiego co ma związek ze śniegiem najlepszy okres zaczyna się w grudniu, a kończy w marcu. Trzeba pamiętać, że na południu kraju panuje łagodniejszy klimat niż w północnej części.

Wycieczki fakultatywne

      Wybierając się na Słowację, warto skorzystać z oferty wycieczek fakultatywnych. W pobliżu Chopoka Północ znajdują się olbrzymi ośrodek wodny Aquapark Tatralandia, oraz zapora wodna Liptovská Mara z 3 ośrodkami rekreacyjnymi (Liptovský Trnovec, Liptovská Sielnica i Bobrovník). Latem można się zażywać kąpieli, surfować, pływać na łódkach czy rowerach wodnych albo wybrać się na godzinny rejs łodzią widokową Martimex Omega 2. Zimą z kolei, oczywiście, jeżeli warunki klimatyczne na to pozwalają, można jeździć na łyżwach.
      Także Chopok Południe to świetna baza wypadowa. Wystarczy przejechać 8 kilometrów, by dotrzeć do naturalnego kąpieliska Tále, czynnego od 1 czerwca do 30 września. Nieco dalej, bo o 19 kilometrów drogi, położone jest naturalne jezioro Krpáčovo. Z kolei dystans 35 kilometrów dzieli Chopok Południe od znanego uzdrowiska Brusno, gdzie można poddać się zabiegom leczniczym i relaksacyjnym.

Polecamy: